Wanneer ik buiten een rondje door mijn tuin loop, zie ik her en der al Lathyrus zaden ontkiemen. Ik heb het hier over de Lathyrus odoratus, ook wel siererwt/reukerwt/pronkerwt genoemd. Afgelopen jaar had ik ze langs mijn wilgenboog uitgeplant. Dit was werkelijk een plaatje! De zaden hebben zich van daaruit weer verder uitgezaaid door mijn tuin.
Lathyrus odoratus is een eenjarige, geurende klimmer. Ze kan wel tot 2,5 meter hoog klimmen en staat het liefste op een zonnige plek langs een klimconstructie. Ik ben zelf helemaal fan van Lathyrus en kijk dan ook al uit naar de eerste heerlijk geurende bloemen! Niets leuker dan een vers boeketje Lathyrus plukken. Ze staan zo schattig op een klein vaasje! Hoe meer je plukt, hoe meer bloemen je krijgt. Het is dan ook echt een uitdeler. Ik verras er regelmatig familie en vrienden mee.
Symboliek van Lathyrus odoratus
Symbolische betekenis: de Lathyrusbloem wordt geassocieerd met vriendschap, dankbaarheid en afscheid. In de victoriaanse tijd gaven ze deze bloem om hun gastheren te bedanken voor de fijne tijd. Men geloofde dat de lichte en zoete geur van de bloem het huis opfleurt en symbool staat voor gastvrijheid (bron: Floriography, Jessica Roux). We zijn zelf zo gewend om een bloemetje te geven bij binnenkomst, als waardering voor de gastvrijheid. Bijzonder om te ontdekken dat men in de victoriaanse tijd deze boodschap juist bij een afscheid brachten met Lathyrusbloemen.
Verse Lathyrusbloemen smeden daarnaast vriendschappen en roze varianten symboliseren geluk en niet-romantische liefde. Je kunt de Lathyrusbloem dragen voor kracht. Zullen we zoveel mogelijk Lathyrusbloemen uitdelen voor waardering, geluk, kracht en liefde? Laat de bloemen voor je spreken. Woorden van waardering en bloemen kun je nooit te vaak geven, zolang ze nog gehoord en ervaren kunnen worden.
Lathyrus voozaaien
Er zijn verschillende manieren waarop je Lathyrus kunt voorzaaien. Wat voor mij het beste werkte en ook direct de meest simpele manier is leg ik hieronder uit! De komende tijd zal ik deze blog aanvullen met updates over het proces van zaaien tot het plukken van de eerste bloemen en het oogsten van de zaden. Zelf heb ik ‘Spencer Mr.s R Bolton Pink’ en ‘Spencer Promise’ gezaaid.
Wanneer kun je Lathyrus voorzaaien?
Er zijn meerdere momenten waarop je Lathyrus kunt voorzaaien:
- Het najaar: Lathyrus is winterhard en verdraagt enkele graden vorst, waardoor je haar in het najaar al kunt zaaien. Overwinter de zaailingen op een beschutte plek zoals bijvoorbeeld een kas of koude bak. Wanneer je zaait in het najaar heb je doorgaans sterkere planten. Er gaat meer energie naar een sterk wortelgestel. De bloei valt hierdoor ook eerder, al ergens in mei.
Ik heb zelf dit najaar zaailingen uit de tuin gewipt en overgeheveld naar P9-potjes. - Late winter/vroege voorjaar: zo rond eind januari/februari zaai ik meestal mijn Lathyrus voor. Je kunt ze voorzaaien tot en met maart en vanaf april kan je direct zaaien in de volle grond. Wanneer je eind januari/begin februari voorzaait verschijnen de eerste bloemen ongeveer begin juni. Afgelopen jaar had ik halverwege mei al de eerste bloemen, maar toen hadden we ook een bijzonder warm en zonnig voorjaar.
Wat heb ik nodig?
Je hebt gelukkig niet veel nodig om Lathyrus voor te zaaien!
- Lathyrus odoratus zaden.
- Potgrond (ik gebruik zelf potgrond van BioKultura).
- P9-potjes of diepe zaaitrays, Lathyrus wortelt diep.
Sommigen zaaien ook in toiletrolletjes of maken een zadenrollade. Een zadenrollade heb ik zelf nog niet geprobeerd, dit overweeg ik nog. Het nadeel van toiletrolletjes vind ik de mogelijkheid tot schimmelen door de periode waarin ze in de toiletrolletjes blijven. - Plantenschotel/opvangbak om van onderen water te geven
- Een beschutte plek buiten. Dit kan zijn: een kas, een koude bak, een kweekkasje of plastic bak.
Stappenplan Lathyrus voorzaaien
Stap 1: vul de P9-potjes met potgrond.
Stap 2: prik drie gaatjes van ongeveer 1 tot 2 cm in de grond.
Stap 3: vul deze met zaden, in totaal drie zaden per P9 potje, en maak de gaatjes weer dicht. Lathyrus odoratus is een donkerkiemer.
Moet ik de zaden niet 24 uur laten voorweken in water? Nee, dit moet niet, het mag wel. Het enige ‘voordeel’ wat je hiermee hebt is dat de zaden eerder ontkiemen. Ik vind het verschil dusdanig klein dat het voor mij niet de moeite waard is.
Stap 4: vul een schotel met water en zet de potjes in het water. Zodra de grond verzadigd is haal je de potjes van de schotel af en giet je het overtollige water weg. Je kunt de potjes weer op de schotel plaatsen zodat je makkelijk weer van onderen water kan geven zodra nodig. Zorg dat ze niet té nat staan, dit kan zorgen voor wortelrot.
Stap 5: bij deze stap heb je twee opties. Je kunt de zaden binnen laten ontkiemen en na het ontkiemen beschut buiten zetten. Of je zet ze direct buiten op een beschutte plek en laat ze daar ontkiemen. Het verschil is dat ze binnen eerder zullen ontkiemen. Ik kies er zelf voor om ze direct buiten te plaatsen in mijn kas. Bij mij duurde het 15 dagen voordat ze gingen ontkiemen. Toen ik nog geen kas had gebruikte in een kleine folie kweekkas. Je kunt deze kasjes vaak kopen bij de Lidl en Action. Je kunt ook gemakkelijk een koude bak maken van een oude ruit. Nog weer een andere optie is een plastic bak gebruiken met deksel, zoals bijvoorbeeld van de IKEA. Let er wel op dat je regelmatig moet ventileren.
Enkele opmerkingen:
- Je hoeft niet uit te dunnen en te verspenen, je verpoot het hele potje naar de plek van bestemming. Dit is een zonnige plek, 6 tot 8 uur zon per dag, bij een klimconstructie.
- Je kunt ervoor kiezen om de plant te toppen. Dit stimuleert vertakkingen waardoor je meer bloemen krijgt. in mijn ervaring vertakt Lathyrus al uit zichzelf waardoor ik ze niet perse top. Mocht de plant wat slungelig zijn uitgevallen, dan zou ik deze wel toppen. Toppen doe je door de top eruit te knippen zodra de Lathyrus 3 sets blaadjes heeft en ongeveer 10 á 15 cm groot is.
- Bij strenge vorst, onder de -5°C, bescherm je de jonge plantjes door ze af te dekken met vliesdoek. Of je haalt ze even een nachtje naar binnen in een koele ruimte.
- Zorg dat muizen en vogels niet bij de jonge zaailingen kunnen.
- Lathyrus neemt veel voeding op, het is dus raadzaam om wat compost toe te voegen aan de plek waar je ze gaat uitplanten.
Leuk dat je gaat meezaaien! Ik blijf deze blog updaten!
Op naar een zomer vol bosjes heerlijk geurende Lathyrus! En hopelijk veel Lathyrusbijen! Heel erg leuk om te observeren hoe ze te werk gaan, zie foto hieronder!
Lieve tuingroet,
Loes
